1С‘da bank ko‘chirmasi: O‘zbekiston banklari operatsiyalarini qo‘lda kiritmasdan yuklash

Aiva Group jamoasi · 2026-yil 4-noyabr

Buxgalter har kuni internet-bankdagi to‘lovlarni 1С‘ga qayta kiritsa, dastur o‘zi bajaradigan ishga vaqt sarflayapti. Ko‘chirma 1С:Buxgalteriya O‘zbekiston uchun dasturiga qanday yo‘llar bilan tushishi, klient-bank fayli to‘g‘ridan-to‘g‘ri almashinuvdan nimasi bilan farq qilishi va yuklashdan keyin nega «qizil» qatorlar qolishi haqida gaplashamiz.

Ko‘chirmani 1С‘ga olishning uchta usuli

O‘zbekistonda hisob raqami bo‘yicha operatsiyalar 1С‘ga uchta yo‘ldan biri orqali tushadi:

• klient-bank fayli — ko‘chirmani internet-bankda yuklab olasiz va 1С‘ga almashinuv ishlov berish vositasi bilan yuklaysiz;
• Dibank orqali to‘g‘ridan-to‘g‘ri almashinuv — 1С operatsiyalarni bankdan tugma bosib, fayllarsiz o‘zi oladi;
• bankning 1С bilan o‘z integratsiyasi — bunday yechimlar ayrim banklarda bor, shartlarini o‘z bankingizdan so‘rang.

Tanlov hisob raqami ochilgan bankka va to‘lovlar soniga bog‘liq. Haftasiga o‘nta operatsiya uchun fayl yetarli. Operatsiyalar yuzlab bo‘lsa, to‘g‘ridan-to‘g‘ri almashinuvsiz buxgalter kunning katta qismini ko‘chirmalarga sarflaydi.

1-usul. Klient-bank fayli

Klassik variant «1С» firmasi klient-bank tizimlari uchun e‘lon qilgan 1CClientBankExchange standartida ishlaydi. Bu DOS yoki Windows kodirovkasidagi matnli fayl bo‘lib, har bir qatori «Rekvizit=Qiymat» ko‘rinishida. Ichida hisob raqami bo‘yicha qoldiqlar va hujjatlar: to‘lovlar, tushumlar, hisobdan chiqarishlar. Odatda bankdan keladigan fayl kl_to_1c.txt, 1С‘dan to‘lov topshiriqnomalari bilan qaytadigani esa 1c_to_kl.txt deb nomlanadi. 1С:Buxgalteriya O‘zbekiston uchun hujjatlarida txt‘dan tashqari Excel‘dagi bank formatlari ham tilga olinadi.

1С:Buxgalteriya 8 O‘zbekiston uchun (3.0 tahriri) dasturida bu quyidagicha ko‘rinadi:

• «Bank va kassa» bo‘limida ko‘chirmalar jurnalini ochish;
• «Yana» → «Bank bilan almashinuvni sozlash» orqali hisob raqami, klient-bank dasturi, faylga yo‘l va kodirovkani ko‘rsatish;
• yangi kontragentlar uchun guruh va standart pul oqimi moddalarini belgilash;
• kerakli davr uchun faylni internet-bankdan yuklab olish va 1С‘ga yuklash;
• operatsiyalar ro‘yxatini tekshirish va kirim hamda chiqim hujjatlarini yaratish.

To‘lov raqami va sanasi o‘zgarmagan bo‘lsa, o‘sha davrni qayta yuklash xavfsiz: standart bo‘yicha hujjat hisob raqami, turi, sanasi va raqami bo‘yicha aniqlanadi, shuning uchun yuklangan operatsiyalar ikki marta kiritilmaydi.

2-usul. Dibank — 1С‘dan bank bilan to‘g‘ridan-to‘g‘ri almashinuv

Dibank — 1С va O‘zbekiston banklari o‘rtasida to‘g‘ridan-to‘g‘ri almashinuv xizmati. U 2020-yil dekabrda paydo bo‘lgan, birinchi hamkor bank Kapitalbank bo‘lgan. 1С:Buxgalteriya O‘zbekiston uchun dasturida u «Bank» → «Bank bilan to‘g‘ridan-to‘g‘ri almashinuv — Dibank» menyusida joylashgan. Hisob qaydnomasi sozlanadi, shundan keyin ko‘chirmalar jurnalida «Yuklash» tugmasi paydo bo‘ladi: operatsiyalar to‘g‘ridan-to‘g‘ri bankdan keladi, «Hujjatlarni yaratish» tugmasi esa ular bo‘yicha provodkali hujjatlar tuzadi. Teskari yo‘nalishdagi to‘lov topshiriqnomalari 1С‘dan chiqmasdan bankning ERI kaliti bilan imzolanadi.

Xizmat ma‘lumotlariga ko‘ra, ishlash uchun litsenziyalangan 1С va amaldagi ITS obunasi yoki Didox Premium tarifi kerak. Turli vaqtlarda Dibank‘ni Ipoteka bank, Xalq banki, Mikrokreditbank, O‘zmilliybank, APEX BANK va Biznesni rivojlantirish banki ulagan. Ro‘yxat kengayib bormoqda, shuning uchun ulanishdan oldin bankingiz hozir Dibank‘ni qo‘llab-quvvatlashini aniqlang.

3-usul. Banklarning o‘z integratsiyalari

Ayrim banklar 1С bilan bog‘lanishni o‘zlari yaratadi. Hamkorbank hisobotlarni avtomatik olish, to‘lov topshiriqnomalari va ish haqi reyestrlarini 1С‘dan yuborish haqida xabar beradi. Anorbank‘da «1С integratsiya» xizmati bor, unda hujjatlar 1С va bank o‘rtasida avtomatik takrorlanadi. O‘zmilliybank internet-banking tavsifida 1С bilan API-integratsiya va ko‘chirmalarni ISO 20022 formatida eksport qilishni ko‘rsatadi. Har bir bankning texnik sxemasi o‘ziga xos, uni menejerdan so‘rash kerak.

Alohida yechimlar sinfi — ko‘chirmani o‘zi taqsimlaydigan xizmatlar. Masalan, Dobek Bank-Agent ko‘chirmani bankdan yoki fayl ko‘rinishida qabul qiladi va sun‘iy intellekt yordamida 1С‘da hujjatlar yaratadi. Bunday vositalar operatsiyalar ko‘p va to‘lov maqsadlari turli xil bo‘lganda foydali.

To‘lovlarni taqsimlash: 1С nimani o‘zi qiladi, nimani yo‘q

Yuklashdan keyin dastur har bir qatorni ma‘lumotnomalar bilan solishtirishga harakat qiladi: kontragentni, uning shartnomasini va hisob schyotini topadi. Ma‘lumot yetishmasa, qator qizil rangda ajratiladi, noma‘lum to‘lovchi uchun esa 1С yangi kontragent yaratishni taklif qiladi.

Tartibsizlik ko‘pincha aynan shu yerda paydo bo‘ladi. Bitta firma uch xil yozilishda uch marta kiritiladi, to‘lovlar shartnomalarga bog‘lanmaydi va mijoz bilan solishtirma dalolatnoma mos kelmay qoladi. Biz kontragentlarni o‘ylamasdan avtomatik yaratishni o‘chirib qo‘yishni va ma‘lumotnoma toza bo‘lguncha qizil qatorlarni qo‘lda ko‘rib chiqishni maslahat beramiz. Bir-ikki oydan keyin bunday qatorlar sanoqli qoladi.

To‘lov maqsadiga qo‘yiladigan talablar

O‘zbekistonda to‘lov maqsadi erkin izoh emas. 2025-yil noyabrida banklar xabar bergan Markaziy bank talablariga ko‘ra, to‘lov maqsadi kodi MBning «To‘lov maqsadi kodlari» klassifikatoriga mos kelishi kerak. Matnda tovar yoki xizmat, shartnoma raqami va sanasi albatta ko‘rsatiladi. 2025-yil 1-dekabrdan noto‘g‘ri to‘lov topshiriqnomalari avtomatik rad etiladi.

1С uchun bu ikki narsani anglatadi. To‘lov topshiriqnomalaridagi maqsad shablonlarini shartnoma raqami va sanasi o‘zi qo‘yiladigan qilib sozlash kerak. Ko‘chirma yuklanganda esa maqsaddagi shartnoma raqami dasturga to‘lovni kerakli shartnomaga bog‘lashda yordam beradi.

1С‘ga ko‘chirma yuklashda tez-tez uchraydigan xatolar

• Almashinuv sozlamasidagi kodirovka fayl kodirovkasiga mos kelmaydi: nomlar o‘rnida tushunarsiz belgilar, kontragentlar topilmaydi.
• Tashkilot kartochkasida hisob raqami xato kiritilgan. O‘zbekistonda hisob raqami 20 ta raqamdan iborat va bitta noto‘g‘ri raqam «hisob raqami topilmadi» xatosini beradi.
• To‘lov topshiriqnomasi avval 1С‘ga qo‘lda kiritilgan, keyin bankdan yuklangan: dublikat paydo bo‘ladi, qoldiq bank bilan mos kelmaydi.
• Noto‘g‘ri davr yoki boshqa hisob raqami, masalan so‘mdagi o‘rniga valyuta hisob raqami bo‘yicha ko‘chirma yuklangan.
• Yuklangan hujjatlarning hammasi o‘tkazilmagan, shuning uchun 1С‘dagi qoldiq kun oxiridagi ko‘chirma bilan farq qiladi.

Har bir yuklashdan keyingi eng oddiy tekshiruv — 1С‘dagi kun oxiridagi qoldiqni bank ko‘chirmasidagi qoldiq bilan solishtirish. Mos keldi — hammasi joyida. Mos kelmadi — o‘tkazilmagan hujjatlar va dublikatlar orasidan qidiring.

Nimani tanlash kerak

Bitta hisob raqami va operatsiyalar kam bo‘lsa, bir marta sozlangan klient-bank fayli yetarli. Hisob raqamlari bir nechta yoki oyiga yuzlab to‘lov bo‘lsa, Dibank yoki bankingiz integratsiyasini ulash mantiqan to‘g‘ri. Shunda ko‘chirma 1С‘da tugma bosib paydo bo‘ladi, buxgalter esa faqat dastur o‘zi taqsimlay olmagan operatsiyalar bilan shug‘ullanadi.

Xizmatlar va banklar haqidagi ma‘lumotlar 2026-yil noyabr holatiga ko‘ra ularning rasmiy sahifalari bo‘yicha keltirilgan. Ulanish shartlari o‘zgarib turadi, shuning uchun sozlashdan oldin ularni bankdan aniqlang.